Над 85 интерактивни активности во 4 македонски градови донесува програмата за Европската ноќ на истражувачите, што на 25 септември за првпат ќе се одржи и кај нас. Македонското еколошко друштво (МЕД) е еден од шесте партнери коишто преку проектот „Избери наука! Градење општество преку истражување и иновации” ја вброија нашата меѓу земјите во Европа каде што истовремено ќе се слават науката, иновациите и откритијата.
Иницирана од Европската Комисија во 2005 година, Европската ноќ на истражувачите е јавен настан што секој последен петок во септември се одржува истовремено низ Европа со цел да ги зближи истражувачите и граѓаните преку практични и едукативни научни активности. Така, освен што ја прави науката подостапна и покажува како таа го подобрува нашиот секојдневен живот, оваа иницијатива ги инспирира младите луѓе да истражуваат кариери во науката, технологијата, инженерството и иновациите.
Покрај МЕД, во организацијата на овдешната Европска ноќ на истражувачите се вклучени и скопскиот Универзитет „Свети Кирил и Методиј“, Македонската академија на науките и уметностите (МАНУ), битолскиот Универзитет „Свети Климент Охридски“, штипскиот Универзитет „Гоце Делчев“ и Националниот центар за развој на иновации и претприемничко учење.
За официјалното отворање вратите ќе ги отвори МАНУ на 24 септември во 11 часот, кога ќе се одржи дискусија за влијанието на новите технологии и вештачката интелигенција врз начините на истражување. Притоа, сите заинтересирани ќе имаат можност да се запознаат и да им постават прашање на присутните истражувачи во областите на енергетиката, вештачката интелигенција, дијалектните атласи и биолошката разновидност. Токму за последнава област присутните ќе можат да поразговараат со д-р Диме Меловски, биолог и раководител на Програмата за диви видови во МЕД.
Програмата е исклучително богата и нуди речиси 90 интерактивни експерименти и научни демонстрации, демонстрации на вештачка интелигенција и виртуелна реалност, граѓанска наука и еколошки работилници, изложби, научни игри, натпревари и јавни предавања коишто ќе се случуваат во Скопје, Охрид, Битола и Штип. Меѓу нив се и работилниците што МЕД ги организира во рамките на својата Мрежа за искуствено учење (МИУ): работилницата „Размножување на растенијата“ во Ботаничката градина, работилницата „Живите организми и нивната животна средина“ во Хидробиолошкиот институт и работилницата „Одделување на органски и неоргански материи од загадени води и органски отпад“ во Биотехнолошката лабораторија БИО-ХАК при ДСУ „Марија Кири-Склодовска“.
Во пресрет на Европската ноќ на истражувачи, исто така во рамките на МИУ, МЕД организира и две онлајн-предавања за ученици од 5-то до 9-то одделение. Првото се одржа на 21 септември, на тема „Системот на заштитени подрачја во Македонија: Национален парк ‘Галичица‘“, а второто е закажано за 23 септември и ќе биде со фокус на екосистемите на Малешевијата.
Науката е за сите, па затоа сите настани се бесплатни и отворени за буквално сите заинтересирани и љубопитни очи – од ученици, родители и наставници до истражувачи и претприемачи! Целосната програма е достапна на https://choose-science.eu/mk/ern-2026-2/
Проектот „Избери наука! Градење општество преку истражување и иновации” е финансиран од Европската Унија преку програмата „Хоризонт Европа“ и е поддржан од акциите „Марија Склодовска – Кири“ (MSCA).
Изразените ставови и мислења се исклучиво на Македонското еколошко друштво и не мора нужно да ги одразуваат ставовите на Европската Унија или на Европската извршна агенција за истражување (REA). Ниту Европската Унија ниту давателот на грантот не сносат одговорност за нив.